Slom fašističke Italije i ustanak u Jugoslaviji

8. septembra 1943. kapitulirala je fašistička Italija.

Njemačka reakcija bila je brza, i pripremljenom operacijom Osovina (Achse) uspjeli su zarobiti glavninu italijanskog ljudstva i opreme.

Osim u Jugoslaviji.

Tu je masa italijanskog naoružanja pala u ruke partizana, i operacija Achse nije bila dovoljna. Na jugoslovensko ratište Nijemci su doveli Drugu oklopnu armiju pod komandom generalpukovnika Lothara Rendulica, i Drugi SS oklopni korpus na područje izvan njegove zone odgovornosti (Tršćansko i Kvarnersko zaleđe i Slovenija).

Ove krupne njemačke snage (oko 20 divizija) organizirale su operaciju za operacijom, nastojeći da ponovo ovladaju oslobođenom teritorijom,

Split su zauzeli 27. septembra.
Sušak 15. oktobra.
Novo Mesto 21. oktobra.
Trogir 7. novembra.
Podgoru 19. novembra.
Pljevlja 5. decembra.
Korčulu 26. decembra.
Karlobag 19. januara 1944.
Senj 20. januara.

Ipak, njihova moć bila je ograničena, i njihova pozicija se parala.

Krajem jauara, u partizanskim rukama bili su gradovi: Koprivnica, Vojnić, Vrginmost, Glina, Čazma, Korenica, Udbina, Bosanski Petrovac, Sanski Most, Drvar, Glamoč, Bugojno, Bijeljina, Vlasenica, Bijelo Polje, Berane.

Na slici: zaplijenjeni italijanski tenkovi Ansaldo u Splitu